We want moor!

Er is er één jarig!

Er is er een jarig, hoera, hoera!

We hebben afgesproken dat ik deze dag invul. Margrieta vindt dat niet zo eenvoudig, maar wel spannend - en dat versta ik voor het gemak als leuk.

Randvoorwaarden voor de programmering zijn: we moeten morgen (dinsdag) in Exeter inchecken. Dat betekent een overnachting daar in de buurt, en van het begin af aan ligt het al wel voor de hand dat de dag zich in Dartmoor zal afspelen: een groot natuurgebied in Devon, ten oosten van Cornwall; hooggelegen, nat en steen, met daartussen meertjes, beekjes, moeras en heel veel groen van het primitievere soort.

Gisteren hebben we een voorproefje gehad in de vorm van mist op Bodmin Moor. Het weer is al zolang we in Engeland zijn een beetje onbepaald: veel wolken, bleke zonnetjes en af en toe een spatje regen. Voor vandaag zijn de vooruitzichten meer van hetzelfde; probleem is dat zo'n specifiek gebied als Dartmoor vast en zeker een microklimaat heeft dat zich niet houdt aan een standaard vooruitzicht. Sowieso probeer ik waar ik ook ben een weerstation te vinden van het gebied zelf, en geen acht te slaan op de algemene weerdiensten op het internet; de laatste doen in niets onder voor orakels. Helaas heb ik voor Cornwall en Devon niets beters kunnen vinden dan het UK Met Office, en ben ik er nog niet in geslaagd enig verband te leggen tussen hun voorspellingen en ons weer. Kortom, wat het vandaag zal worden is puur giswerk: zo heb je Friezen, zo heb je dooien. (Grapje van Herman Finkers.)

Annie's zalmontbijt

De dag begint goed met een zalm+ei-ontbijt; we hebben gisteravond Annie ingelicht over de aanstaande verjaardag en zij stelde dit voor. Machtig lekker. Het is wel een bijzonder mens, met haar pauwen en parelhoenderen. Ze heeft een DVD-collectie met zeer diverse titels zoals (een greep) Whale Rider, Pirates of the Carribean, Captain Philips en Fight Club, een LAT-relatie met een boer uit het noorden van Cornwall die wij gisteren even zagen, die volgens Margrieta tenminste tien jaar jonger is en alleen op zondag even langs kan komen omdat zijn bedrijf een langere afwezigheid niet toelaat; ze is veel op huizenjacht voor haar zoon die net is afgestudeerd, zijn tweede kind heeft gekregen en uit London weg wil; twee dagen per week is ze tuinadviseaur (als ik het goed begrijp); en onderwijl woont ze al 40 jaar in een groen paradijsje een mijl buiten Truro en speelt hospita voor (vooral) medische studenten. Eigenlijk wil ze geen B&B-gasten meer, vertelde ze gisteren, maar zo snel ben je niet van het internet verdwenen.

Dit hebben we allemaal geleerd zonder dat ze zichzelf opdringt; integendeel, je kan een interessant gesprek met haar voeren en dan komt dit er uit. Een wereld van verschil met Regina uit Stradbally, die we een week eerder het genoegen hadden te ontmoeten - en die trouwens op haar manier net zo goed heel hartelijk was.

Dartmoor: loslopend vee

Na het ontbijt maken we ons dan definitief op voor een rit van anderhalf uur oostwaarts. Het weer trekt zich opniew hoegenaamd niets aan van de voorspelling: het is grijs en regenachtig. Met anderhalf uur voor de boeg kan je hopen dat het beter wordt, en vrezen dat het dat niet wordt, vooral met een windrichting die dezelfde is als onze rijrichting. Het tendeert naar het tweede; maar als we over het veerooster rijden dat het begin van het echte Dartmoor inluidt lijkt het toch een beetje op te klaren en maken we van tamelijk nabij kennis met de koeien, schapen en paarden die hier los rondlopen en zich niet zoveel lijken aan te trekken van het verschil tussen asfalt, gras en graniet.

(Zomaar een gedachte. Voor ons is de rechte of op z'n hoogst wat golvende lijn die een weg door het groen trekt een duidelijk signaal: hier zijn mensen aan de gang geweest, dit is niet natuurlijk. Het graniet dat op veel plaatsen boven het maaiveld uitsteekt roept heel andere associaties op: woest, ongerept, desolaat, mooi. Maar hoe ziet een schaap dat? Als het dat categorische onderscheid al maakt, dan toch in ieder geval niet in die termen. Liever juist asfalt misschien, da's tenminste plat en vriendelijker voor de hoeven.)

(Formuleer dat eens als onderzoeksvraag? Hoe zou je het aanpakken om die vraag te beantwoorden? Hoe kan je het antwoord valideren?)

Bij een parkeerplaatsje dat alle bovengenoemde elementen combineert stoppen we spontaan en lopen we richting dichtstbijzijnde hoogtepunt, weg van de weg, om Dartmoor op ons in te laten werken. Na vijf minuten komt er een element bij in de vorm van plotseling aanwaaiende mist en niet-zo-motregen, en maken we snel een terugtrekkende beweging naar de auto, die we eigenlijk nauwelijks meer kunnen zien maar op het gevoel weervinden. Dan toch nog maar een eindje verder. Het eerste geplande stoppunt is Princetown.

Dartmoor Visitor Centre; vroeger hotel waar Conan Doyle overnachtte

Princetown is zelf een stadje met historie, uit weer een totaal ander tijdsgewricht. Hier bevindt zich namelijk Dartmoor Prison, waar een tijd lang Franse en Amerikaanse krijgsgevangenen werden vastgehouden. Wablief? Jawel, Franse krijgsgevangenen uit de Napoleontische oorlog, en Amerikaanse uit een oorlog uit 1812 waar ik eerlijk gezegd nog nooit eerder van gehoord had. Een flink (eigenlijk gruwelijk) aantal van hen overleefde de gevangenschap niet; maar uiteindelijk was de gevangenis leeg, om veertig jaar later weer in gebruik te worden genomen voor zware criminelen. Waarmee ik naadloos terecht kom bij de andere claim to fame van Princetown: Arthur Conan Doyle heeft hier daadwerkelijk veldwerk verricht voor het schrijven van The Hound of the Baskervilles. Anders dan Karl May en Jules Verne kwam hij wél in de benen! De Dartmoor Prison speelt een klein rolletje in zijn verhaal, net als de spoorlijn die er toen nog was maar nu niet meer. Overigens bestaat de gevangenis nog steeds, en heeft hij nog steeds een slechte roep.

Het Visitor Centre, destijds het hotel waar ACD overnachtte, vertelt een deel van bovenstaand verhaal, en bevestigt ook het bestaan van het wandelpad dat ik hier heb uitgezocht - namelijk grotendeels langs die oude spoorlijn. Voordat we ons daarop begeven is het wel eerst tijd voor een koffiepauze. Als we het Fox Tor Café weer verlaten kan ik tot mijn spijt niet meer pretenderen dat het zoiets-als-motregent: striemende regen komt er dichterbij. Balen wel; terecht hakt Margrieta de knoop door middels een wandelveto. Niet iedereen ziet die realiteit onder ogen: links en rechts zetten goed ingepakte plukjes natte mensen zich op de fiets om zich eens goed in de blubber te rijden. Ook zij hebben gelijk natuurlijk.

Chagford

Het gelijk van Margrieta wordt pas echt evident als we verder oostwaarts rijden. Wat zich voordeed als een grenzenloze grijze wolkenmassa trekt zich terug en lost op naarmate we de Dartmoor Prison verder achter ons laten. Een tweede wandeloptie in mijn repertoire bevindt zich meer oostwaarts, bij het plaatsje Chagford. Hoewel formeel nog altijd Dartmoor, duiken we eerst goed naar beneden om daar te belanden, langs weggetjes die in smalte nieuwe records zetten maar gelukkig ook door zeer weinig andere auto's gevonden worden. Ook blijken muurtjes en hagen allerminst voorbehouden aan Cornwall. We verdenken Google Maps van boosaardige experimenten op onze kosten.

Een aanmerkelijk voordeel is dat deze lagere altitudes verder van de wolken verwijderd zijn; af en toe piept zelfs het welbekende waterige zonnetje weer om de hoek. Chagford is een alleraardigst plaatsje dat via andere wegen beter vindbaar moet zijn, gezien het aantal bezoekers dat het gevonden heeft. We leggen er een klein stukje van de Two Moors Way af, een soort Pieterpad maar dan van de noord- naar de zuidkust van Devon; de moors in kwestie zijn Exmoor en Dartmoor. In feite is dit het enige échte stukje Public Footpath dat we de hele vakantie doen; dat geeft een goed gevoel, aangezien het bestaan daarvan voor de actieve toerist een belangrijk deel van de aantrekkingskracht van Engeland uitmaakt. Het PF is voorzien van bordjes, stiles en kissing gates volgens de regelen der kunst. Aangezien het nog altijd Margrieta's verjaardag is, profiteren we volop van de kissing gates.

Public Footpath

Over The Hound of the Baskervilles gesproken: een ander stukje van dat verhaal dat mij altijd is bijgebleven is dat van de "zonderling" die al zijn geld besteedt aan het bevechten (voor de rechtbank) van de Right of Way-paden die volgens hem bestaan, "since time immemorial" zoals de Engelse formulering zo mooi luidt. (In het Nederlands "sinds mensenheugenis", maar dat immemorial suggereert volgens mij dat het al voor mensenheugenis bestond, een welhaast mythisch concept waar je in een rechtbank weinig mee kunt, want hoe moet de bewijsvoering er dan uitzien?) Hoe dan ook, het is zonder enige twijfel te danken aan zonderlingen zoals deze dat Engeland nu zijn bijzondere, charmante wandelpaden kent, dwars door velden, bossen en weiden, en ook dwars over drukke verkeersaders trouwens.

De regelen der kunst

Onze tweede, geslaagde, wandelpoging sluiten we terug in Chagford af met de finale van de sconequest, die wonder boven wonder ook een duidelijke winnaar oplevert, door ons met een 9 beloond. Deel van de reden is dat de scone warm wordt opgediend, een ander deel dat hij eindelijk eens een doorsnede van minder dan 10 cm heeft: kleiner betekent een grotere oppervlak/inhoud-ratio, en dus minder meligheid en meer krokante smaak. Het enige discussiepunt dat nog overblijft is: moet je nou eerst jam en dan cream aanbrengen, of eerst cream en dan jam?

Nu volgt het voor mij spannendste gedeelte van de dag: het is tijd ons hotel op te zoeken. Wat Margrieta niet weet is dat ik bij wijze van verrassing in plaats van een B&B een 5*-hotel heb geboekt, onder de indrukwekkende naam Bovey Castle. Een middeleeuws kasteel is het niet, maar wat dan wél moeten we nog uitvinden. De plaatjes waren veelbelovend.

Bovey Castle

De verrassing is geheel geslaagd; de locatie en het hotel voldoen aan mijn stoutste dromen en overdonderen Margrieta. Van de toegangspoort via de kilometerlange oprijlaan geloof je je ogen niet, zo surreëel is dit how the other half lives. Het helpt dat het inmiddels helder en droog is, zodat je de golfbaan en lieflijke hellingen goed in je op kunt nemen. Het hotel zelf, zo kitscherig dat het mooi is, en dat trouwens al ruim een eeuw zodat het zijn eigen plaats in de historie heeft ingenomen, voldoet ook al aan alle verwachtingen: een valet snelt toe om onze koffers over te nemen en naar boven te brengen, we moeten de autosleutel afgeven voor het geval er representatievere vehikels verschijnen die meer recht hebben op een plaatsje direct voor de ingang. Allemaal helemaal goed.

Eerst even een dip in the pool

We laten niet na even van het binnenzwembad en de sauna gebruik te maken voordat we ons opmaken voor nog een laatste ritje, naar de Bridford Inn die ik ook al een paar weken geleden op aanraden van TripAdvisor gereserveerd heb. De zeer recente ervaring met de kwaliteit van op TA hoog aangeschreven restaurants is voor mij wel enige reden tot zorg: waarom heb ik niet genoegen genomen met het hotelrestaurant?

How the other half lives

De rit er naartoe doet niets om mijn bange voorgevoelens te sussen. Hadden we eerder vandaag al een nieuw record, dat wordt vanavond nog eens overtroffen als we onszelf op straatjes vinden waar het letterlijk onmogelijk is te rijden zonder tegelijkertijd zowel links als rechts de begroeiïng tegen de zijkant van de auto te horen slaan. Waar komen we in godsnaam terecht?

Ook nu, nadat alles achter de rug is, kan ik het antwoord op die vraag niet geven. Het plaatsje Bridford is, voor zover wij hebben gezien, uitsluitend te bereiken via wegen met de boven beschreven karakteristieken. Toch is de Inn een goed en ook goed bezocht restaurant, zij het niet exceptioneel en bovengemiddeld informeel. Uiteindelijk is de moeite die het kost om zo'n locatie te bereiken deel van de charme, en ook daarom is het eten geslaagd.

Bridford Inn

Daarnaast krijgen we geheel toevallig en totaal onverwacht een antwoord op de hierboven genoemde vraag: wat komt eerder, de cream of de jam? Volgens de kellner/barman van de Bridford Inn, een jongen met humor naar mijn hart, zijn het die rare Cornishmen die eerst jam en dan pas cream op hun scone smeren; hier in Devon houdt men zich ver van dat soort suspecte praktijken en gaat de cream vóór. Amen.

Op weg terug is de schemer al lang en breed ingevallen. Omdat we nog niet kunnen geloven dat het echt niet anders kan kiezen we een alternatieve route, maar die doet in avontuurlijkheid nauwelijks onder voor de heenweg - en de snel groeiende duisternis doet de rest. Voor de tweede keer deze vakantie ondervinden we de geneugten van onverlichte landweggetjes en de reflecterende kwaliteiten van groene hagen bij groot licht. Welgeteld één tegenligger verstoort ons eigenaarschap van Devon tijdens het volle halve uur dat we met 25 km/u, de hoogst haalbare gemiddelde snelheid, door het donkere landschap laveren.

En nu... een Jail Ale!

Om de veilige thuiskomst te vieren drinken we nog een glaasje in de Piano Bar: ik een Jail Ale (we zijn nog steeds in Dartmoor), Margrieta een Sloe Gin die hoort bij de complimentary drinks op onze kamer. Dan is het mooi geweest en laten we onze dromen hun nachtelijke taak doen in het verwerken van al deze indrukken.